Indlela yokucwaninga ngokuhlangana kwe-SMART ukuqinisekisa ukubandakanywa ekuklameni uhlelo lokuqapha kanye nolwesexwayiso ukuze kuhlinzekwe ulwazi lwesixwayiso kusenesikhathi ukuze kuncishiswe izingozi zezinhlekelele. Isikweletu: Izingozi Zemvelo kanye Nesayensi Yesistimu Yomhlaba (2023). I-DOI: 10.5194/nhess-23-667-2023
Ucwaningo olusha lwembula ukuthi ukubandakanya imiphakathi ekwakheni uhlelo lokuxwayisa kusenesikhathi kungasiza ekunciphiseni umthelela ovame ukubhubhisa wezikhukhula kubantu kanye nempahla—ikakhulukazi ezindaweni ezinezintaba lapho izehlakalo zamanzi ezimbi kakhulu ziyinkinga “embi”.
Izikhukhula ezisheshayo ziya ngokuya zivamile futhi zilimaza izimpilo kanye nempahla yabantu abasengozini, kodwa abacwaningi bakholelwa ukuthi ukusebenzisa indlela ye-SMART (bheka isithombe ngenhla) ukuze uxhumane nalabo abahlala ezindaweni ezinjalo kuzosiza ekuboniseni kangcono ingozi ezayo evela ezikhukhuleni.
Ososayensi bakholelwa ukuthi ukuhlanganisa idatha yesimo sezulu nolwazi lokuthi abantu baphila futhi basebenza kanjani ezindaweni ezinjalo, kuzosiza abaphathi bezinhlekelele, ochwepheshe bamanzi, kanye nonjiniyela ukuthi baklame izindlela ezingcono zokuphakamisa i-alamu ngaphambi kwezikhukhula ezinkulu.
Ithimba labacwaningi bamazwe ngamazwe eliholwa yiNyuvesi yaseBirmingham likholelwa ukuthi ukuhlanganisa isayensi, inqubomgomo kanye nezindlela eziholwa ngumphakathi wendawo kuzosiza ukudala izinqumo zemvelo ezifanela kangcono umongo wendawo.
Umbhali-mbhali uTahmina Yasmin, i-Postdoctoral Research Fellow eNyuvesi yaseBirmingham, uphawule wathi, "Inkinga 'embi' iyinselele yezenhlalo noma yamasiko okunzima noma okungenakwenzeka ukuyixazulula ngenxa yemvelo yayo eyinkimbinkimbi nexhumene. Sikholelwa ukuthi ukuhlanganisa isayensi yezenhlalo kanye nedatha yesimo sezulu kuzosiza ekuboneni izingxenye ezingaziwa zephazili lapho kuklanywa uhlelo lokuxwayisa kusenesikhathi.
"Ukuxhumana kangcono nemiphakathi nokuhlaziya izici zomphakathi ezitholwe umphakathi osengozini—isibonelo, ukuhlala ngokungemthetho eceleni kwemifula noma izindawo zokuhlala ezihlwempu—kuzosiza labo abaqhuba inqubomgomo ukuba baqonde kangcono izingozi ezibangelwa yilezi zimo zezulu ezishintshashintshayo futhi bahlele impendulo kanye nokunciphisa izikhukhula okunikeza imiphakathi isivikelo esithuthukisiwe."
Abacwaningi bathi ukusebenzisa indlela ye-SMART kusiza abenzi benqubomgomo ukuthi badalule ubuthakathaka kanye nengozi yemiphakathi, ngokusebenzisa isethi yezimiso eziyisisekelo:
● S= Ukuqondana ngokwabelana ngezingozi okuqinisekisa ukuthi wonke amaqembu abantu emphakathini amelelwe futhi kusetshenziswa izindlela eziningi zokuqoqa idatha.
● M= Ukuqapha izingozi nokusungula izinhlelo zokuxwayisa ezakha ukwethembana nokushintshana ngolwazi olubucayi lwezingozi—okusiza ekugcineni uhlelo lokubikezela.
● A= IsakhiwoAukuqaphela ngokuqeqeshwa kanye nemisebenzi yokuthuthukisa amandla efaka ukuqonda isimo sezulu sangempela kanye nolwazi lokuxwayisa ngezikhukhula.
● RT= Kubonisa ukuhlela kusengaphambiliRizenzo zokuphendula ku-Tthola isikhathi ngezinhlelo eziphelele zokuphathwa kwezinhlekelele kanye nokususwa kwabantu ngenxa yesaziso esenziwe yi-EWS.
Umbhali-mbhali uDavid Hannah, uSolwazi we-Hydrology kanye noSihlalo we-UNESCO kwezeSayensi Yamanzi eNyuvesi yaseBirmingham, uphawule wathi, "Ukuthuthukisa ukwethembana komphakathi ezinhlanganweni zikahulumeni kanye nokubikezela okugxile kwezobuchwepheshe, ngenkathi kusetshenziswa izindlela eziholwa ngumphakathi zokuqoqa ulwazi ezindaweni ezinezintaba ezintula idatha kubalulekile ekuvikeleni abantu abasengozini."
"Ukusebenzisa le ndlela ye-SMART ukubandakanya imiphakathi ekuthuthukiseni izinhlelo zokuxwayisa kusenesikhathi ezibandakanya wonke umuntu nezinenjongo kuzosiza ngokungangabazeki ukuthuthukisa amandla, ukuzivumelanisa nezimo, kanye nokuqina lapho kubhekene nezimo ezimbi kakhulu zamanzi, njengezikhukhula kanye nesomiso, kanye nokwanda kokungaqiniseki ngaphansi koshintsho lomhlaba."
Ulwazi olwengeziwe:UTahmina Yasmin nabanye, Ukuxhumana okufushane: Ukubandakanya ekuklameni uhlelo lokuxwayisa kwasekuqaleni ukuze kuqinisekiswe ukuqina kwezikhukhula, Izingozi Zemvelo kanye Nesayensi Yesistimu Yomhlaba (2023).I-DOI: 10.5194/nhess-23-667-2023
Kunikezwe yi-IYunivesithi yaseBirmingham
Isikhathi sokuthunyelwe: Ephreli-10-2023